Op welke zij slapen: wat is de beste kant?

Op welke zij je slaapt, maakt meer uit dan je misschien denkt. Voor de meeste mensen is de linkerzij de beste keuze: het bevordert de spijsvertering, vermindert zuurbranden en helpt je lichaam ’s nachts beter afvalstoffen af te voeren. Maar er is één belangrijke uitzondering: als je een hartaandoening hebt, kan slapen op de linkerzij juist minder verstandig zijn.

Linkerzij slapen: de voordelen

Slapen op je linkerzij heeft voor gezonde mensen meerdere voordelen. Je maag en alvleesklier hangen van nature naar links, waardoor de spijsvertering soepeler verloopt als je op die kant ligt. Zuurbranden neemt af omdat de maagingang (de cardia) hoger ligt dan de maaginhoud, zodat maagzuur minder snel terugstroomt naar de slokdarm.

Ook voor het lymfestelsel schijnt de linkerzij gunstig te zijn. De grote lymfeklier, de ductus thoracicus, bevindt zich aan de linkerkant van het lichaam. Sommige slaapdeskundigen denken dat slapen op de linkerzij de afvoer van afvalstoffen via het lymfestelsel tijdens de nacht ondersteunt. Harde wetenschappelijke cijfers ontbreken hier nog, maar de theorie is plausibel.

Zwangere vrouwen horen regelmatig het advies om op de linkerzij te slapen. Dit heeft te maken met de grote ader die bloed naar het hart terugvoert (de vena cava inferior), die aan de rechterkant van de wervelkolom loopt. Op de linkerzij slapen vermindert de druk op die ader en zorgt voor een betere doorbloeding naar de placenta.

Op welke zij slapen als je hartproblemen hebt?

Voor mensen met een hartaandoening geldt een andere afweging. Het hart bevindt zich iets links van het midden in de borstkas. Als je op de linkerzij slaapt, rust het hart in een andere positie en kan dat bij sommige hartpatiënten klachten geven, zoals een onregelmatige hartslag of een oncomfortabel gevoel op de borst. Er zijn aanwijzingen dat slapen op de rechterzij voor hartpatiënten de voorkeur kan verdienen, omdat de mechanische druk op het hart dan kleiner is. Dit staat beschreven in de Nederlandse vakpublicatie voor verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten (NTVO).

Ben je onder behandeling voor een hartaandoening? Bespreek dan je slaaphouding met je cardioloog of behandelend arts. Er is geen universeel advies dat voor elke hartpatiënt klopt, omdat de situatie per aandoening verschilt.

Rechterzij slapen: wanneer is dit een goed idee?

Buiten hartproblemen zijn er ook andere situaties waarin de rechterzij fijner kan zijn. Mensen die last hebben van maagproblemen of juist weinig klachten van zuurbranden hebben, merken soms dat de rechterzij comfortabeler voelt. Ook als je een partner stoort met je bewegingen, kan rechts slapen helpen afhankelijk van je slaapomgeving.

Nadeel van de rechterzij: bij mensen die wél last hebben van zuurbranden, neemt de kans op reflux toe. De maagingang komt lager te liggen dan de maaginhoud, waardoor maagzuur makkelijker omhoog kan komen. Als je regelmatig ’s nachts wakker wordt met een brandend gevoel in de keel of borstkas, is rechts slapen voor jou waarschijnlijk geen goed idee.

Rugslapen en buikslapen: ter vergelijking

Je kiest niet altijd alleen tussen links en rechts. Rugslapen is voor de wervelkolom en nek vaak neutraal of zelfs gunstig, maar vergroot de kans op snurken en slaapapneu. Buikslapen wordt door slaapexperts over het algemeen afgeraden: het zet druk op de nek en de onderrug, en je ruggengraat ligt in een onnatuurlijke houding.

Samengevat: hoe kies je de beste slaapzij?

  • Gezond en geen specifieke klachten? De linkerzij is voor de meeste mensen de beste keuze.
  • Last van zuurbranden of reflux? Kies ook de linkerzij, en vermijd de rechterzij.
  • Zwanger? Linkerzij heeft de voorkeur, zeker in het derde trimester.
  • Hartpatiënt? Overleg met je arts; de rechterzij kan beter zijn, maar dit hangt af van je aandoening.
  • Snurken of slaapapneu? Vermijd rugslapen; zijslapen (links of rechts) helpt doorgaans.

De beste slaapzij hangt dus af van je persoonlijke situatie. Voor de meeste gezonde mensen wint links, maar bij hartklachten of andere medische aandoeningen is maatwerk verstandig. Twijfel je? Bespreek het met je huisarts, want een goede nachtrust begint bij de juiste houding voor jóuw lichaam.