Op je buik slapen: is het echt slecht voor je?

Op je buik slapen is over het algemeen de minst gunstige slaaphouding. Het kan leiden tot nekpijn, rugklachten en slechte ademhaling tijdens de slaap. Toch zijn er mensen die jarenlang op hun buik slapen zonder grote problemen te ervaren. Of het echt slecht voor je is, hangt af van je lichaam, je matras en hoe lang je het doet.

Waarom is op je buik slapen slecht voor je nek en rug?

Als je op je buik ligt, moet je hoofd naar links of rechts gedraaid zijn om te kunnen ademen. Die gedraaide positie houdt je nek uren achter elkaar in een onnatuurlijke stand. Dat geeft spanning op de nekspieren en de wervels in je cervicale wervelkolom. Wie regelmatig wakker wordt met een stijve nek, herkent dit waarschijnlijk.

Je ruggengraat heeft ook last van buikslapen. In deze houding hangt je buik iets door naar het matras, waardoor je lage rug holt. Die holle stand zet druk op de tussenwervelschijven in je lendenwervels. Op de lange termijn kan dat bijdragen aan lage rugpijn, zeker als je matras te zacht is en weinig ondersteuning biedt.

Ademhaling en druk op organen

Op je buik liggen drukt je borstkas gedeeltelijk samen. Dat maakt het iets moeilijker om diep adem te halen. Voor de meeste mensen is dit nauwelijks merkbaar, maar mensen met astma of andere ademhalingsproblemen kunnen er wel hinder van ondervinden. Snurken neemt bij buikslapers soms af, omdat de keel meer open blijft, maar echt diep en herstellend slapen gaat makkelijker in een andere houding.

Verder ligt er in de buikhouding druk op je maag en darmen. Mensen met maagzuurklachten of een opgeblazen gevoel merken soms dat dit ’s nachts erger wordt door deze positie.

Wanneer is op je buik slapen echt een probleem?

Voor de meeste gezonde volwassenen is buikslapen niet meteen gevaarlijk, maar wel onverstandig als je er structureel pijn door krijgt. Heb je al last van:

  • Chronische nekpijn of hernia in de nek
  • Lage rugpijn of een hernia in de lendenen
  • Zwangerschap (zeker vanaf het tweede trimester)
  • Slaapapneu of andere ademhalingsproblemen

Dan is buikslapen duidelijk af te raden. Bij zwangerschap geldt dat de druk op de buik en de grote bloedvaten in de buikstreek een echte reden is om de houding te veranderen, het liefst zo vroeg mogelijk in de zwangerschap.

Voor baby’s geldt een harde richtlijn: laat ze nooit op hun buik slapen. De kans op wiegendood neemt hierdoor aantoonbaar toe. Dit advies wordt onderschreven door de meeste gezondheidsorganisaties wereldwijd, waaronder het RIVM in Nederland.

Wat kun je doen als je niet anders in slaap kunt vallen?

Veel mensen slapen al jaren op hun buik en vinden het simpelweg de enige houding waarin ze in slaap komen. Stoppen klinkt makkelijker dan het is. Een paar praktische aanpassingen kunnen de schade beperken:

  • Gebruik een heel dun kussen of slaap helemaal zonder kussen. Zo is je nek minder gedraaid.
  • Leg een kussen onder je bekken. Dat vermindert de holle rug en neemt wat druk weg van de lendenwervels.
  • Kies een steviger matras. Een te zacht matras laat je buik dieper wegzakken, wat de holling in je rug verergert.
  • Wen jezelf langzaam af door op te starten in een zijhouding met een kussen tussen je knieën. Sommige mensen plakken een tennisbal op de buik van hun pyjama zodat draaien vanzelf oncomfortabel wordt.

De overgang naar op je zij of rug slapen kost tijd, soms weken. Verwacht geen wonderen na één nacht.

Buikslapen is dus niet meteen rampzalig als je er geen last van hebt, maar het is wel de houding die je lichaam het meest belast. Heb je ’s ochtends regelmatig pijn in je nek of rug, dan is de kans groot dat je slaaphouding een rol speelt. In dat geval is het de moeite waard om te experimenteren met een andere positie, hoe lastig dat in het begin ook voelt.