Wat moet je doen als je niet kan slapen en toch de volgende dag fit wilt zijn? Veel mensen liggen wel eens wakker in bed, luisterend naar de klok of starend naar het plafond. Niet goed kunnen slapen is vervelend en kan je overdag moe en prikkelbaar maken. Gelukkig zijn er manieren om makkelijker in slaap te vallen en rustiger de nacht in te gaan.
Rust in je hoofd brengen voor het slapengaan
Vaak blijf je wakker omdat je hoofd maar blijft malen. Je denkt aan alles wat je vandaag hebt meegemaakt, of maakt je zorgen over morgen. Juist deze gedachten houden je wakker. Probeer daarom voor het slapengaan een moment te nemen om tot rust te komen. Zet je telefoon een uur voor het slapen uit en leg andere schermen weg. Je hersenen krijgen dan de tijd om tot rust te komen. Sommige mensen vinden het fijn om een boek te lezen of te luisteren naar rustige muziek. Een korte ademhalingsoefening werkt ook goed: adem diep in, houd een paar seconden vast, en adem langzaam uit. Deze oefening zorgt dat je lichaam zich voorbereidt op rust.
Je lichaam helpen ontspannen
Niet alleen je hoofd, ook je lijf moet tot rust komen. Doe iets ontspannends waar je rustig van wordt. Dit kan een warme douche zijn, een korte wandeling buiten vlak voor het slapengaan of zachte rekoefeningen. Focus je aandacht eens op je lichaam in plaats van op je gedachten. Voel hoe je voeten in bed liggen, hoe je armen aanvoelen en hoe je adem gaat. Zo merkt je lijf dat het nacht is, en kun je makkelijker slapen. Zorg er ook voor dat je slaapkamer donker en stil is. Gebruik eventueel oordoppen of een slaapmasker als het in je kamer niet rustig genoeg is.
Sta op als slapen echt niet lukt
Het is niet fijn, maar soms lukt het echt niet om in slaap te vallen. Blijf dan niet liggen woelen. Als je langer dan een half uur wakker ligt, kun je beter even opstaan. Ga naar een andere kamer en doe iets rustigs. Lees bijvoorbeeld een boek of luister naar rustige muziek. Het is belangrijk dat je iets ontspannends doet, dus geen felle lichten aan en geen telefoon. Ga pas weer terug naar bed als je je slaperig voelt. Opstaan en even iets anders doen helpt om het liggen piekeren te doorbreken. Je brein leert dat bed bedoeld is om te slapen en niet om wakker te liggen.
Let op wat je overdag doet
Je slaap begint eigenlijk al overdag. Kijk eens goed naar je dagelijkse gewoonten. Drink ’s avonds geen koffie of energiedranken, want die maken je wakker. Eet geen zware maaltijd vlak voor het slapengaan. Probeer iedere dag rond dezelfde tijd naar bed te gaan en op te staan, ook in het weekend. Regelmaat in je dagritme helpt je om beter te slapen. Zorg overdag voor genoeg beweging. Ga wandelen, fietsen of sporten, maar doe dit liever niet vlak voor het slapengaan. Veel bewegen maakt je overdag moe, waardoor je ’s avonds makkelijker in slaap valt.
Blijf rustig als slapen niet gaat
Soms lukt slapen niet, hoe hard je het ook probeert. Dan kun je je daar heel druk om maken. Probeer niet te veel te piekeren over het niet kunnen slapen. Slaap kun je niet afdwingen. Je merkt vanzelf dat je na een tijdje weer slaperig wordt. Het helpt om tegen jezelf te zeggen dat één slechte nacht geen ramp is. De volgende dag ben je misschien wat moe, maar meestal slaap je de nacht erna wel weer beter. Probeer te vertrouwen op je eigen lichaam. Die weet meestal goed wat het nodig heeft.
Meest gestelde vragen over wat je moet doen als je niet kan slapen
Wat kun je het beste doen als je niet kan slapen midden in de nacht?
Als je niet kan slapen midden in de nacht, kun je het beste even opstaan en iets rustigs doen. Lees een boek of luister naar zachte muziek in een andere kamer en ga pas weer naar bed als je merkt dat je moe wordt.
Helpt het om naar muziek te luisteren als je niet kan inslapen?
Zachte en rustige muziek luisteren helpt veel mensen ontspannen. Zorg ervoor dat de muziek niet te druk is en vermijd liedjes waardoor je wilt meezingen. Muziek zonder tekst werkt vaak het beste om in slaap te vallen.
Wat kun je beter niet doen als je ’s nachts wakker ligt?
Telefoon of televisie gebruiken als je wakker ligt zorgt ervoor dat je hersenen weer actief worden. Fel licht maakt het voor je lichaam lastiger om slaperig te worden. Kies liever voor iets ontspannends zonder scherm.
Is het normaal om af en toe niet te kunnen slapen?
Iedereen slaapt weleens een nachtje minder goed. Af en toe niet kunnen slapen is normaal. Pas als je vaak slecht slaapt en dat last geeft overdag, kun je hierover praten met een huisarts.
Helpt het om warme melk of kruidenthee te drinken voor het slapengaan?
Voor sommige mensen werkt een warme drank zoals melk of kruidenthee rustgevend. Er is geen bewezen effect, maar als je je er fijn bij voelt, kun je het gerust proberen.
